Agnieszka Walendzik

Wszystko co chcielibyście wiedzieć o bezpieczniejszym seksie choć sądzicie, że to nudne...

Każda zmiana partnera seksualnego, o którym nie wiemy czy jest zakażony czy nie, niesie za sobą ryzyko zakażenia HIV i innymi chorobami przenoszonymi drogą płciową. Dlatego zanim rozpoczniecie fascynującą podróż we dwoje w świat doznań erotycznych, zdobądźcie się na przedyskutowanie możliwości wykonania badań w kierunku HIV. Adresy placówek, gdzie takie badania można wykonać bezpłatnie i anonimowo, znajdziecie na stronie internetowej www.aids.gov.pl oraz w każdej placówce MONAR-u i innej instytucji pomagającej osobom mającym problemy z narkotykami. Jeżeli okaże się, że oboje/obaj/obie nie jesteście zakażeni, nie musicie już więcej zastanawiać się nad tym, co i jak jest bezpieczne. Jesteście zdrowi - a więc nie możecie się od siebie zakazić. Natomiast, jeśli nie planujecie potomstwa, pomyślcie o jakiejś metodzie antykoncepcyjnej. W końcu teoretycznie każdy stosunek seksualny może zakończyć się poczęciem dziecka.

Jeśli nie chcecie albo nie możecie wykonać badań lub gdy jedno z was jest zakażone HIV, powinniście wspólnie zastanowić się nad bezpieczniejszym seksem. Rozpoczęcie rozmowy na ten temat może nie być łatwe - ale jest konieczne, jeśli chcecie zdrowo i bezpiecznie kochać.

"Bezpieczniejszy seks" - większość czytających te słowa doskonale zna to hasło. Zostało rozpowszechnione kilkanaście lat temu, kiedy okazało się, że właśnie poprzez seks można zakazić się wirusem HIV. Dla wielu ludzi bezpieczniejszy seks kojarzy się z czymś nudnym i mało atrakcyjnym. Ale wcale tak nie musi być!!! Jeśli uzmysłowimy sobie, że najbardziej "seksualnym" organem ludzkiego ciała jest nasz mózg to okaże się, że możecie robić w łóżku całą masę bardzo przyjemnych i satysfakcjonujących a co najważniejsze - bezpiecznych rzeczy. Bezpieczniejszy seks to nie tylko używanie prezerwatyw, choć są one bardzo ważnym elementem bezpieczniejszych zachowań seksualnych.

Na początek cztery podstawowe zasady bezpieczniejszych zachowań seksualnych.

Zasada nr 1: Unikać kontaktu z płynami ustrojowymi.

Wirus HIV może przeżyć i rozmnażać się dzięki płynom ustrojowym takim jak: krew, sperma, preejakulat (niewielka ilość przezroczystego płynu pojawiającego się u mężczyzny przed wytryskiem - w nim też jest HIV), wydzielina pochwy i szyjki macicy, mleko kobiece, płyn mózgowo-rdzeniowy, wody płodowe, płyn otrzewnowy, płyn osierdziowy, płyn opłucnowy, płyn stawowy, przy czym najbardziej zakaźne są krew i sperma W czasie seksu możecie mieć kontakt z czterema pierwszymi. Dlatego też - jeśli tylko to możliwe - unikajcie kontaktu z tymi płynami.

Zasada nr 2: Chronić błony śluzowe.

Aby doszło do zakażenia niezbędny jest kontakt płynu ustrojowego z błoną śluzową, która w naturalny sposób występuje w oku, nosie, jamie ustnej, w pochwie, odbycie i przy ujściu cewki moczowej na czubku penisa. Może ona pojawić się także w miejscu wystąpienia ran, obtarć i uszkodzeń skóry. Dlatego seks bezpieczniejszy polega na stosowaniu mechanicznych barier pomiędzy płynem ustrojowym a miejscem występowania śluzówki. Do tych barier należą: męska i damska prezerwatywa, zwykłe plastry do zaklejania zranionych miejsc na skórze a także chusteczka lateksowa do seksu oralnego (zrobiona np. z przeciętej wzdłuż prezerwatywy) oraz rękawiczki lateksowe.

Zasada nr 3: Używać dużo nawilżaczy.

W czasie stosunków dopochwowych i doodbytniczych zdarza się, że dochodzi do zatarcia śluzówki w pochwie, odbycie albo na penisie. Aby tego uniknąć, stosujcie nawilżacze, które po pierwsze: ułatwiają odbycie stosunku, po drugie: zmniejszają ryzyko wystąpienia obtarć i uszkodzenia błony śluzowej. Możecie kupić je w aptece bez recepty, np. Feminum®, Intimel®, K-Y® żel. Są to żele na bazie wody, przezroczyste, bez zapachu i bez smaku i dlatego ich używanie nie powoduje dyskomfortu.

Zasada nr 4: Zaangażować do seksu mózg.

Seks to nie tylko wkładanie "czegoś" do "czegoś". Zaryzykuję stwierdzenie, że to coś o wiele więcej. Każda czynność, dzięki której dajecie sobie przyjemność seksualną, może być kontaktem seksualnym. Nie ograniczajcie się jedynie do samych stosunków seksualnych. Pieszczoty, dotyk, szukanie na ciele partnera/partnerki miejsc wrażliwych erotycznie, bawienie się ciałem, rozmowa o tym, co jest dla was przyjemne - to wszystko to też jest seks. I co więcej - absolutnie bezpieczny. To ważna informacja dla wszystkich osób, które są zakażone HIV albo mają zakażonych partnerów. Wy też możecie cieszyć się seksualną przyjemnością bez narażania siebie lub drugiej osoby. Macie do tego prawo. Jeśli oboje/obaj/obie jesteście zakażeni HIV, również powinniście stosować zasady bezpieczniejszego seksu aby dodatkowo nie nadkażać się wzajemnie (nie dostarczać sobie dodatkowych porcji wirusa).

Tyle wstępu. Poniżej omówię różne możliwości kontaktów seksualnych i spróbuję pokazać, co w nich jest najbardziej ryzykowne. Niektóre z opisywanych przeze mnie praktyk mogą wydawać wam się dziwne, obrzydliwe albo co najmniej niesmaczne. Ale ludzie robią w seksie różne rzeczy i mają prawo wiedzieć, czy jest to bezpieczne czy nie.

Na początek czynniki, które mogą zwiększyć ryzyko zakażenia:

• obecność płynu ustrojowego: spermy, krwi i wydzieliny pochwy,
• uszkodzona skóra lub zmieniona chorobowo błona śluzowa (np. przy obecności innych chorób przenoszonych drogą płciową),
• suchość w pochwie lub inne problemy z nawilżeniem,
• przerwanie błony dziewiczej u kobiety podczas pierwszego stosunku seksualnego,
• seks pod wpływem alkoholu lub/i narkotyków.

Różne formy aktywności seksualnej zostały podzielone na cztery grupy: od najbardziej ryzykownych, przez te mniej zakaźne do bezpiecznych. Pamiętajcie o tym, że jest to szacowanie ryzyka - w każdym przypadku mogą pojawić się dodatkowe, nie uwzględnione przeze mnie czynniki zwiększające lub zmniejszające ryzyko.

1. Najbardziej ryzykowne formy aktywności seksualnej (ryzyko zakażenia wirusem HIV jest wysokie):
2. • Seks analny czyli doodbytniczy bez zabezpieczenia prezerwatywą: jest praktykowany zarówno przez homo- jak i przez heteroseksualistów; to bardzo ryzykowne zachowanie ze względu na ryzyko uszkodzenia delikatnej śluzówki w odbycie przede wszystkim dla osoby (kobiety lub mężczyzny), której odbyt jest penetrowany; ale kontakt z krwią zwiększa z kolei ryzyko dla partnera aktywnego;
   • Seks waginalny czyli dopochwowy bez zabezpieczenia prezerwatywą, szczególnie, gdy kobieta jest w okresie menstruacji; tutaj bardziej narażona jest kobieta ale także mężczyzna może zakazić się tą drogą;
   • Stosunek oralny zakończony wytryskiem w usta - tutaj ryzyko jest niższe niż w opisanych powyżej obu sytuacjach ale zakażenie jest możliwe;
   • Stosunek seksualny w stanie odurzenia narkotykami lub/i alkoholem - może się wtedy zdarzyć, że z głowy wyleci coś takiego jak własne bezpieczeństwo i zrobicie coś naprawdę bardzo ryzykownego, np. zapomnicie użyć prezerwatywy;
3. Ryzykowne formy aktywności seksualnej (zakażenie wirusem HIV jest prawdopodobne, choć ryzyko dużo mniejsze niż w sytuacjach omówionych wyżej):
4. • Używanie wspólnych zabawek erotycznych, np. wibratorów bez zabezpieczenia ich prezerwatywą lub bez ich zdezynfekowania; do zabawek należą także różne gadżety do seksu sado-masochistycznego, np. pejcze, kajdanki czy skórzane obroże - ich używanie jest bezpieczne pod warunkiem, że nie ranicie się do krwi;
   • Stosunek dopochwowy bez zabezpieczenia prezerwatywą, gdy wytrysk nasienia jest poza organizmem kobiety, tzw. stosunek przerywany; tu zawsze może pojawić się ryzyko przeniesienia spermy na kobiece narządy płciowe a mężczyzna ma kontakt z wydzielinami pochwy podczas samego kontaktu;
   • Seks oralny, tzw. fellatio gdy pieszczone są ustami i językiem męskie narządy płciowe ale nie dochodzi do wytrysku w usta (ale jest możliwość kontaktu z preejakulatem);
   • Seks oralny, tzw. cunnilingus gdy pieszczone są językiem i ustami kobiece narządy płciowe, a kobieta jest w okresie menstruacji;
   • Stosunek pochwowy lub doodbytniczy nawet z pełnym zabezpieczeniem prezerwatywą gdy prezerwatywa ulegnie uszkodzeniu podczas użycia lub gdy została nieprawidłowo założona;
5. Mało ryzykowne formy aktywności seksualnej (zakażenie wirusem HIV jest możliwe teoretycznie):
6. • Głębokie pocałunki - generalnie są bezpieczne ale tylko wtedy gdy jama ustna jest zdrowa; nieleczone zęby i choroby dziąseł zwiększają ryzyko pojawienia się krwawienia - a to już staje się ryzykowne; jeśli macie tendencje do krwawiących dziąseł, używajcie szczoteczek do mycia zębów z delikatnym włosiem a po ich umyciu odczekajcie przynajmniej pół godziny przed namiętnym całowaniem;
   • Petting polegający na pieszczeniu ciała partnera lub partnerki pod warunkiem unikania kontaktu ust ze świeżymi skaleczeniami, zadrapaniami i widocznymi otarciami na skórze i oczywiście z płynami ustrojowymi;
   • Wzajemna masturbacja pod warunkiem unikania kontaktu świeżych zadrapań i skaleczeń oraz zewnętrznych narządów płciowych ze spermą oraz wydzieliną pochwy;
   • Seks oralny, tzw. cunnilingus gdy pieszczone są językiem i ustami kobiece narządy płciowe, a kobieta nie ma menstruacji;
   • Fisting - wprowadzanie dłoni z nieuszkodzoną skórą do odbytu partnera;
   • Fingering - wprowadzanie palca z nieuszkodzoną skórą do odbytu partnera;
   • Wprowadzanie palców lub dłoni do pochwy;
   • Annilingus - pieszczenie ustami i językiem okolic odbytu.
7. Bezpieczne formy aktywności seksualnej:
8. • Przytulanie się, obejmowanie, pocałunki;
   • Necking - pieszczenie ciała partnera ale bez kontaktu z narządami płciowymi;
   • Każdy rodzaj wzajemnego masażu, np. z wykorzystaniem olejków;
   • Kontakt z moczem;
   • Erotyczna rozmowa;
   • Wspólny prysznic lub kąpiel.

Ufff, sporo tego. Mam nadzieję, że z tego bogatego panelu wybierzecie coś, co będzie dla was przyjemne a jednocześnie bezpieczne. Cieszcie się seksem ale róbcie to z głową. Czego oczywiście tradycyjnie życzę :)

Artykuł ukazał się w biuletynie "MONAR na Bajzlu", zima 2003/2004
www.monar.kki.pl/biuletyny/mnb.htm